1/12/12

Οι επιπτώσεις της Συριακής κρίσης

  
Σάββατο, 01 Δεκεμβρίου 2012 09:22
Όπως ήταν αναμενόμενο ο άνεμος της Αραβικής Άνοιξης, μετά την Τυνησία, την Αίγυπτο και την Λιβύη έφθασε και στην Μέση Ανατολή, περιοχή παραδοσιακών συγκρούσεων, συμπαρασύροντας και την Συρία. Και εδώ, όπως και αλλού, δύο παράγοντες διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο. Οι θρησκευτικές και φυλετικές διαφορές. Το 74% του πληθυσμού της Συρίας είναι Σουνίτες, με μεγάλες κοινότητες Χριστιανών (10%) και Δρούσων, ενώ στην κυβέρνηση κυριαρχεί η Αλεβιτική μειονότητα, στην οποία ανήκει και ο Πρόεδρος Μπασιάρ Αλ Άσαντ.
Από το Μάρτιο του 2011 μέχρι σήμερα η κρίση, πήρε διαστάσεις εμφυλίου πολέμου με απρόβλεπτες συνέπειες, που θα έχουν επιπτώσεις όχι μόνο στην περιοχή, αλλά και διεθνώς. Ενδιαφέρει να δούμε πως επηρεάζει η κρίση τη στάση των χωρών με τις οποίες η Συρία έχει σχέσεις και διαδραματίζουν ρόλο στην περιοχή.
 
Αν αρχίσουμε από την Τουρκία, που ενώ είχε φιλικές σχέσεις με την Συρία, σήμερα βρίσκεται στα πρόθυρα πολέμου. Κάνοντας τους υπολογισμούς ότι είναι προς το συμφέρον της να τα έχει καλά με την διάδοχη κατάσταση για απόκτηση πολιτικής επιρροής και ότι οφείλει να βοηθήσει τους ομόθρησκους της Σουνίτες της Συρίας, η Τουρκία άλλαξε στάση. Υποστηρίζει ανοικτά την Συριακή αντιπολίτευση, παρέχει καταφύγιο στα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου της Συρίας, φιλοξενεί χιλιάδες Σύρους πρόσφυγες και εξοπλίζει τον Ελεύθερο Συριακό Στρατό.
 
Αντιδρώντας στην αλλαγή της στάσης της Τουρκίας, ο Πρόεδρος Άσαντ επέτρεψε επανεγκαθίδρυση της βάσης PΚK στα σύνορα Συρίας – Τουρκίας, που ήδη άρχισε δράση. Το κουρδικό είναι θέμα που καίει την Τουρκία και φόβος της μεγάλος είναι η δημιουργία ενός Κουρδιστάν από τους Κούρδους του Ιράκ, της Συρίας και του Ιράν. Όσο αφορά στην κλιμάκωση των εχθροπραξιών, πριν αποφασίσει στρατιωτική επέμβαση, η Τουρκία θα πρέπει να εξασφαλίσει την υποστήριξη των Αράβων, ιδίως της Σαουδικής Αραβίας και του Κατάρ, να αποφύγει αντιπαράθεση με Ρωσία και Ιράν και να λάβει υπόψη της και την πιθανότητα χρήσης χημικών όπλων από την Συρία.
 
Για την καλύτερη κατανόηση των ενεργειών της Τουρκίας στην Μέση Ανατολή θα πρέπει να αναφέρουμε ότι εντάσσονται στο πλαίσιο της νέας πολιτικής που αποβλέπει σε περιφερειακή ηγεμονία σ’ αυτό τον χώρο. Οι ενέργειες αυτές βασίζονται στην οικονομική της ευρωστία (έκτη οικονομία στην Ευρώπη και δέκατη έκτη στον κόσμο), στην μειωμένη επιρροή των ΗΠΑ στην περιοχή και την εχθρική στάση των Eυρωπαίων έναντι της υποψηφιότητας της για ένταξη στην ΕΕ. Οι φιλοδοξίες της αυτές περιορίζονται όμως από τη δυναμική επάνοδο της Αιγύπτου στην διεθνή σκηνή, που λειτουργεί ανταγωνιστικά στις προσπάθειες της Τουρκίας για περιφερειακή ηγεμονία. Συναφώς, θα πρέπει να λεχθεί ότι η Αίγυπτος δια του Προέδρου της Μωχάμεντ Μόρσι, κάλεσε τον Άσαντ να αποχωρίσει από την εξουσία και πρότεινε την δημιουργία ενός κουαρτέτου (Αίγυπτος – Τουρκία – Σαουδική Αραβία – Ιράν) για επίλυση της κρίσης.
 
Στον αντίποδα βρίσκονται οι υποστηρικτές της Συρίας, Ρωσία και Ιράν. Η Ρωσία, από μακρού χρόνου σύμμαχος και προμηθευτής όπλων της Συρίας, έχει μεγάλη ναυτική βάση στην Ταρτούς, πράγμα που της επιτρέπει να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις υποθέσεις της Μέσης Ανατολής. Αυτά εξηγούν και την υποστήριξη της προς τον Άσαντ. Το Ιράν, έχει πολύ καλές σχέσεις με την Συρία, την μόνη μεταξύ των Αραβικών κρατών χώρα. Οι σχέσεις αυτές είναι αμφίδρομες. Το μεν Ιράν χρησιμοποιεί την Συρία για να ενισχύει την Σιιτική κοινότητα του Λιβάνου, στέλλοντας χρήματα και όπλα στην Χεσμπολάχ, η δε Συρία εξυπηρετεί τους σχεδιασμούς της εξωτερικής της πολιτικής από την δέσμευση του Ιράν να καταστρέψει το Ισραήλ.
 
Όσο αφορά, τέλος, στην παρέμβαση του ΟΗΕ παρατηρούμε ότι για ακόμη μια φορά ο διεθνής οργανισμός απέδειξε την αδυναμία του να επιτελέσει την αποστολή του, όταν τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας διαφωνούν δεδομένου των φιλοσυριακών θέσεων Κίνας και Ρωσίας. Τούτο μαρτυρεί η παραίτηση του Κόφι Ανάν και οι χλιαρές δηλώσεις του διαδόχου του, Λαχτάρ Μπραχίμι.
 
Καταλήγοντας, παρατηρούμε ότι οι επιπτώσεις της Συριακής κρίσης θα είναι εντονότερες μετά την έκβαση της. Είναι φυσικό, οι εύθραυστες ισορροπίες μεταξύ Χριστιανών, Σουνιτών και Σιιτών στον Λίβανο, που δοκιμάζονται από την παρουσία φιλοσυριακών και αντισυριακών συνασπισμών να καταρρεύσουν, αν διαλυθεί η Συρία. Ο Σιιτικός άξονας μεταξύ Ιράν, Ιράκ και Λίβανου θα χάσει ένα κρίκο του, αν επικρατήσουν οι Σουνίτες στην Συρία. Τέλος, τίθεται  γενικότερα και το θέμα της επιτυχίας ή μη του πολιτικού Ισλάμ που φιλοδοξεί να έχει προεκτάσεις στις μουσουλμανικές χώρες των Βαλκανίων, του Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας.
 
Αυτοί είναι ο λόγοι για τους οποίους όλοι σήμερα έχουμε στραμμένα τα βλέμματα μας προς την Συρία.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Αρχειοθήκη ιστολογίου